శ్రీ రమణ బంధకవి రచించిన ‘మాయ & AI – మూడు కథలు – ఒకే సత్యం!’ అనే నవలని ధారావాహికంగా అందిస్తున్నాము.
~
కృత్రిమ మేధస్సు వేగంగా మనిషి జీవితంలోకి ప్రవేశిస్తున్న ఈ కాలంలో, ఒక ప్రాథమిక ప్రశ్న మన ముందుకొస్తోంది – యంత్రం మనిషి బాధను అర్థం చేసుకోగలదా? లేక కేవలం స్పందనల మాయనే సృష్టించగలదా?
ఈ ప్రశ్నకే కథారూపం – ‘మాయ & AI – మూడు కథలు – ఒకే సత్యం!’.
డాక్టర్ నిరంజన్ – కాగ్నిటివ్ సిస్టమ్స్ శాస్త్రవేత్త. మాధవి – బాల మానసిక వైద్య నిపుణురాలు. అర్జున్ – జ్ఞాపకాల వెనుక మనిషిని వెతికే డాక్యుమెంటరీ చిత్రకారుడు.
వీరి జీవితాలను కలిపేది ఒక పాత ఫైలు. 1998లో ప్రారంభమైన మూడు బాల్య గాయాలు, డా. వరప్రసాద్ వదిలి వెళ్లిన continuity notes, మరియు చిదాకాశ ఆశ్రమంలోని అనిరుద్ధ గురూజీ.
ఈ అన్వేషణలో వారికి ఎదురయ్యేది కేవలం ఒక AI ప్రాజెక్ట్ కాదు – అద్వైత వేదాంతం నిలబెట్టిన ఒక ప్రాచీన ప్రశ్న: ‘బ్రహ్మ సత్యం – జగన్మిథ్య’.
మనకు కనిపించేది నిజమా? లేక మనసు కట్టుకున్న రూపమా? బయట కనిపించే ప్రపంచం, జ్ఞాపకాలలో మిగిలే కథలు, బాధను మోయడానికి మనిషి నిర్మించుకునే అర్థాలు – ఇవన్నీ మాయ యొక్క వేర్వేరు రూపాలా?
ఈ తాత్విక ప్రశ్నల మధ్య జన్మిస్తుంది: MAYA
ఇది సాధారణ AI కాదు. ఇది జవాబులు చెప్పే యంత్రం కాదు.
జీవితపు చివరి దశలో, బాధ, భయం, నష్టం, విడిపోవడం వంటి క్షణాల్లో – మనిషి తట్టుకోగలిగే క్రమంలో సత్యాన్ని అందించే ఒక ధర్మ – ఆధారిత స్పందనా నిర్మాణం.
MAYA ఒక లోతైన ప్రశ్న వేస్తుంది:
సత్యం అంటే చెప్పడమేనా? లేక తట్టుకోగలిగేలా అందించడమా?
ఒక ప్రముఖ జర్నలిస్ట్ జీవనపు చివరి దశ నిర్ణయం, ఆసుపత్రి నైతిక సంఘర్షణలు, AI పై ప్రజా అనుమానాలు, “ఇది కృత్రిమ మేధా? లేక ఆధ్యాత్మిక మేధా?” అనే సామాజిక చర్చ – ఇవి అన్నీ కలిసి MAYA ని ఒక సాంకేతిక ఆవిష్కరణ నుంచి ఒక ఆత్మపరిశీలనగా మారుస్తాయి.
శాస్త్రం ఒక దారి. ఆధ్యాత్మికత మరో దారి. కానీ రెండూ చేరేది ఒకే సత్యం వద్దకే.
మాయ అంటే భ్రమ కాదు – మనము లోకాన్ని వేరు వేరుగా చేసి చూసే చూపు.
ఆ చూపు మారినప్పుడు మిగిలేది సత్యం.
‘మాయ & AI’ – AI గురించి రాసిన నవల మాత్రమే కాదు – కనిపించేది, ఉన్నది, మనిషి, యంత్రం, జ్ఞాపకం, ధర్మం, అద్వైతం మరియు ఆధునిక విజ్ఞానం – ఇవన్నీ చివరికి ఒకే సత్యాన్ని ఎలా సూచిస్తాయో చెప్పే ఒక అంతరంగ యాత్ర.
~
చదవండి.. చదివించండి
‘మాయ & AI – మూడు కథలు – ఒకే సత్యం!’
వచ్చే వారం నుంచే
