[డా. కందేపి రాణీప్రసాద్ గారి ‘తల్లిపాల వారోత్సవాలు – మాతృత్వ మాధుర్యం’ అనే రచనని అందిస్తున్నాము.]
“అమ్మ పాలలో అమృతం ఉంది” అనే మాట కేవలం ఒక సామెత కాదు; అది శాస్త్రం, సంస్కృతి, మాతృత్వం కలగలిసిన శాశ్వత సత్యం. శిశువు జన్మించిన క్షణం నుంచి అతని శారీరక, మానసిక, భావోద్వేగ వికాసానికి తల్లిపాలు పునాదిగా నిలుస్తాయి. ప్రకృతి ప్రతి శిశువుకు అందించిన తొలి ఆహారం, తొలి ఔషధం, తొలి రోగనిరోధక శక్తి తల్లిపాలే. అందుకే ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రతి సంవత్సరం ఆగస్టు 1 నుంచి 7 వరకు ప్రపంచ తల్లిపాల వారోత్సవాలు నిర్వహించి తల్లిపాల ప్రాముఖ్యతను ప్రజలకు తెలియజేస్తున్నారు.
నేటి ఆధునిక జీవనశైలిలో ఉద్యోగ ఒత్తిడులు, పట్టణీకరణ, కుటుంబ వ్యవస్థలో వచ్చిన మార్పులు, కృత్రిమ పాల ఉత్పత్తుల ప్రచారం వంటి కారణాల వల్ల సహజమైన తల్లిపాల ప్రాధాన్యం కొంత మేర తగ్గుతున్న నేపథ్యంలో ఈ వారోత్సవాల అవసరం మరింత పెరిగింది. ఆరోగ్యకరమైన శిశువు, ఆరోగ్యవంతమైన తల్లి, బలమైన సమాజం నిర్మాణానికి తల్లిపాలే తొలి మెట్టు అనే సందేశాన్ని ఈ వారోత్సవాలు ప్రపంచానికి అందిస్తున్నాయి.
1992లో ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO), యునిసెఫ్ (UNICEF), ప్రపంచ తల్లిపాల చర్యల కూటమి (WABA) సంయుక్తంగా ప్రపంచ తల్లిపాల వారోత్సవాలను ప్రారంభించాయి. ఈ కార్యక్రమం ఉద్దేశం ప్రతి తల్లి తన శిశువుకు తల్లిపాలు అందించేలా సామాజిక, వైద్య, ప్రభుత్వ పరమైన సహకారాన్ని పెంపొందించడం.
- పుట్టిన గంటలోనే తల్లిపాలు ప్రారంభించేలా అవగాహన కల్పించడం.
- మొదటి ఆరు నెలలు తల్లిపాలు మాత్రమే ఇవ్వాలని ప్రోత్సహించడం.
- రెండేళ్లు లేదా అంతకంటే ఎక్కువకాలం అనుబంధ ఆహారంతో పాటు తల్లిపాలను కొనసాగించాలని సూచించడం.
- ఉద్యోగినులైన తల్లులకు అనుకూల వాతావరణాన్ని కల్పించడం.
- తల్లిపాలపై ఉన్న అపోహలను తొలగించడం.
- కుటుంబ సభ్యులు, సమాజం, ప్రభుత్వాల భాగస్వామ్యాన్ని పెంపొందించడం.
శిశువు జన్మించిన తర్వాత వచ్చే మొదటి పాలను ముర్రుపాలు (Colostrum) అంటారు. ఇవి బంగారు రంగులో ఉండి అత్యంత విలువైన ప్రోటీన్లు, విటమిన్లు, ఖనిజాలు, రోగనిరోధక పదార్థాలను కలిగి ఉంటాయి. అందుకే వీటిని ‘మొదటి టీకా’ అని కూడా వ్యవహరిస్తారు.
తల్లిపాలు తాగే పిల్లలు సాధారణంగా ఆరోగ్యవంతంగా ఎదుగుతారు. జీర్ణవ్యవస్థ సక్రమంగా అభివృద్ధి చెందుతుంది. శ్వాసకోశ వ్యాధులు, విరేచనాలు, అలర్జీలు, చెవి ఇన్ఫెక్షన్లు తగ్గుతాయి. మెదడు ఎదుగుదలకు అవసరమైన పోషకాలు సమృద్ధిగా లభించడం వల్ల మేధో వికాసం కూడా మెరుగుపడుతుంది.
తల్లి ఒడిలో పాలుతాగే శిశువుకు కేవలం ఆహారం మాత్రమే కాదు; ప్రేమ, భద్రత, ఆప్యాయత కూడా లభిస్తాయి. ఈ అనుబంధం శిశువులో ఆత్మవిశ్వాసాన్ని పెంచుతుంది. తల్లి–శిశువు మధ్య ఏర్పడే ఈ భావోద్వేగ బంధం జీవితాంతం వ్యక్తిత్వ నిర్మాణంపై ప్రభావం చూపుతుంది.
తల్లిపాలు ఇవ్వడం ద్వారా గర్భాశయం త్వరగా సాధారణ స్థితికి చేరుతుంది. ప్రసవానంతర రక్తస్రావం తగ్గుతుంది. రొమ్ము క్యాన్సర్, అండాశయ క్యాన్సర్ వచ్చే ప్రమాదం తగ్గుతుంది. అదనపు శరీర కొవ్వు క్రమంగా తగ్గి ఆరోగ్యం మెరుగుపడుతుంది. అంతేకాకుండా తల్లిలో మాతృత్వానందం, మానసిక ప్రశాంతత పెరుగుతాయి.
తల్లిపాలు పూర్తిగా సహజమైనవి, ఖర్చులేనివి. పాలపొడి, బాటిళ్లు, ఇతర పరికరాలపై అయ్యే ఖర్చు తగ్గుతుంది. పిల్లలు ఆరోగ్యంగా ఉండడం వల్ల వైద్య ఖర్చులు కూడా తగ్గుతాయి. ఆరోగ్యవంతమైన బాల్యం దేశ ఆర్థికాభివృద్ధికి కూడా తోడ్పడుతుంది.
భారతీయ సంస్కృతిలో తల్లిపాలను అమృతంతో సమానంగా భావించారు. పురాణాలు, ఇతిహాసాలు, జానపద సాహిత్యం, తెలుగు కవుల రచనల్లో మాతృత్వం, తల్లిపాల గొప్పతనం పదేపదే వర్ణించబడింది. తల్లి పాలలో కేవలం పోషణ మాత్రమే కాదు; సంస్కారం, ప్రేమ, త్యాగం, జీవన విలువలు కూడా నిక్షిప్తమై ఉన్నాయని మన సంప్రదాయం విశ్వసించారు
ఇప్పటికీ కొన్ని ప్రాంతాల్లో ముర్రుపాలు ఇవ్వకూడదని, తల్లిపాలు సరిపోవని, పాలపొడి ఎక్కువ బలం ఇస్తుందని అపోహలు ఉన్నాయి. ఇవన్నీ శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేని అపోహలు. ప్రతి తల్లికి సరైన వైద్య సలహాలు, అవగాహన అందించడం ద్వారా వీటిని తొలగించాలి.
తల్లిపాలు ఇవ్వడం తల్లి ఒక్కరి బాధ్యత కాదు. కుటుంబ సభ్యులు, ఆరోగ్య కార్యకర్తలు, ఆసుపత్రులు, ప్రభుత్వాలు, ఉద్యోగ సంస్థలు అందరూ సహకరించాలి. ప్రసూతి సెలవులు, పాలిచ్చే తల్లులకు ప్రత్యేక గదులు, అవగాహన కార్యక్రమాలు, గ్రామీణ ఆరోగ్య సేవలు మరింత బలోపేతం కావాలి.
ఈ వారోత్సవాలు ఒక ఆరోగ్య ఉద్యమం. ప్రతి శిశువు జీవితంలో తొలి హక్కు తల్లిపాలు. ప్రతి తల్లికి తల్లిపాలు ఇవ్వడానికి అవసరమైన సమయం, గౌరవం, ప్రోత్సాహం, సామాజిక మద్దతు అందించడం మనందరి బాధ్యత.
తల్లి తన బిడ్డకు అందించే తొలి కానుక తల్లిపాలు. ఆ అమృతధారలో ప్రేమ ఉంది, ఆరోగ్యం ఉంది, రక్షణ ఉంది, భవిష్యత్తు ఉంది. తల్లిపాలను ప్రోత్సహించడం అంటే కేవలం ఒక శిశువును పోషించడం కాదు; ఒక కుటుంబాన్ని, ఒక సమాజాన్ని, ఒక దేశ భవిష్యత్తును బలోపేతం చేయడం.
“తల్లి పాల బొట్టు ప్రతి శిశువుకు జీవన వరం; ఆ వరాన్ని కాపాడటం ప్రతి సమాజం యొక్క ధర్మం.” తల్లిపాల వారోత్సవాల సందేశం ప్రతి ఇంటికీ చేరి, ప్రతి తల్లి ధైర్యంగా తన శిశువుకు తల్లిపాలు అందించే వాతావరణం ఏర్పడినప్పుడే ఆరోగ్యవంతమైన భారతదేశ నిర్మాణం సాధ్యమవుతుంది.
~
ఆధార గ్రంథాలు:
- ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) – శిశు మరియు చిన్నారుల పోషకాహార మార్గదర్శకాలు.
- యునిసెఫ్ (UNICEF) – Breastfeeding Promotion Publications.
- World Alliance for Breastfeeding Action (WABA) – World Breastfeeding Week సమాచార పత్రాలు.
- భారత ప్రభుత్వ ఆరోగ్య & కుటుంబ సంక్షేమ మంత్రిత్వ శాఖ – మాతా శిశు ఆరోగ్య కార్యక్రమాలు.
- శిశు వైద్యశాస్త్రం మరియు మాతా-శిశు ఆరోగ్యంపై తెలుగు, ఆంగ్ల వైద్య గ్రంథాలు.
డా. కందేపి రాణీప్రసాద్ MA, MSc, PHD, బాల సాహితీ వేత్త, కవయిత్రి, అనువాదకులు, చిత్ర కళాకారిణి. తెలంగాణ రాష్ట్ర ప్రభుత్వ విశిష్ట మహిళా పురస్కారం అందుకున్నారు. తెలుగు విశ్వ విద్యాలయం వారి ఉత్తమ రచయిత్రి పురస్కారం అందుకున్నారు. రాణీ ప్రసాద్ ఆర్ట్ పేరుతో హాస్పిటల్ వేస్ట్తో 4000 బొమ్మలను సృష్టించారు. బాల సాహిత్యంలో 48 పుస్తకాలు రచించారు. ‘తెలుగు బాల సాహిత్యంలో సైన్స్ రచనలు’ అనే అంశంపై నాగార్జున విశ్వవిద్యాలయంలో పరిశోధన చేశారు. తెలుగు విశ్వ విద్యాలయంలో బాల సాహిత్య కీర్తి పురస్కారాన్ని నెలకొల్పారు. మిల్కీ మ్యూజియం, స్వీటీ చిల్డ్రన్ లైబ్రరీ లను తమ ఆసుపత్రిలో పిల్లల కోసం నిర్వహిస్తున్నారు. తమ సొంత ఆసుపత్రిలో ప్రిస్క్రిప్షన్ పాడ్ మీద పిల్లల కోసం తెలుగు పాట, బొమ్మ పెట్టి ప్రింట్ చేస్తున్నారు. సైన్సు, యాత్రా సాహిత్యం విరివిగా రాస్తున్నారు. కళాభారతి, కవిత వాణి, చిత్ర కళారాణి అనే ఎన్నో బిరుదులను, 6 వరల్డ్ రికార్డ్స్నూ సొంతం చేసుకున్నారు.
