Site icon సంచిక – తెలుగు సాహిత్య వేదిక

వేమన చరిత్రము-8

[డా. ఆచార్య ఫణీంద్ర రచించిన ‘వేమన చరిత్రము’ అనే పద్యకావ్యాన్ని ధారావాహికగా అందిస్తున్నాము. ‘ఆంధ్రప్రదేశ్ రెడ్డి సంఘాల సమాఖ్య’ రాయలసీమ త్రిమూర్తులపై నిర్వహించిన పద్య కావ్యాల పోటీలో ₹30,000/- నగదు బహుమతి పొందిన చారిత్రక పద్య కావ్యం ఇది.]

ద్వితీయాశ్వాసము

తే.గీ.
కొలది కొలది తమస్సది కొండ దిగగ –
మెల్ల మెల్లగా నుదయమ్ము మెరయు నేమో!
ఉపశమము కొంత నొనగూడ నపుడు జ్యోతి
కనుగవ తెరచి యటునిటు కాంచుచుండె! – 41

కం.
బ్రాహ్మీ ముహూర్త మందున
బ్రహ్మాండము తిమిరపు తెర వదలక మునుపే –
బ్రహ్మానందము నొందెను
బ్రహ్మాకృతి యటుల గాంచి – బాబాయిని తాన్! – 42

మత్త కోకిల.
అప్పు డప్పుడె కున్కు దీసిన యట్టి వేమన నూపుచున్,
“ఎప్పు డీ విటు వచ్చినా” వని యెంతొ గారము లొల్కగాన్ –
చప్పునన్ కను విప్పి జూచెను సత్వర మ్మిక నాతడే!
అప్పు డిర్వురు మోదమందిరి యాటపాటల దేలుచున్! – 43

తే.గీ.
మూడు నాల్గు గంటల పాటు మురియు చటుల
ఆట లాడంగ, నడుమలో నంత లేచి
వైద్యులు కలసియాడిరి వారితోడ!
హృదులలో నిండె నానంద మెల్లరకును! – 44

తే.గీ.
తెల్లవారగ పెదకాపు కుల్ల మలరె!
రాణికిన్ కూతు గని, నిల్చె ప్రాణ మింక!
వెడలినారు వైద్యులు తగు విధుల దెలిపి!
విడువకుండ నుండిరి జ్యోతి, వేమన లిక! – 45

వ.
నాల్గు రోజులటు గడచినంత నా జ్యోతి బాల కొంత స్వాస్థ్యము నొంది, తిరుగాడుచుండె. “వెనుకటి గుణమేల పోవు?” ననియన్న యట్లు – వేమన మనస్సు మరల వెలయాలి తలపులతో వెలవెలబోవుచుండె. కాని యా వగలాడి నగలు లేనిదే రావలదన్న మాట ఈటె వలె తన గుండెలో గ్రుచ్చినట్లగుచుండె! అంత నొకనాడు.. – 46

తే.గీ.
స్వర్ణ లోహ సాధనముకై శాస్త్ర మార్గ
శోధనము జేయు కార్యము సుగమ మొందు
యత్నమును గూర్చి అభిరాము డేమి చేసె –
చూడగా బోయి తా నట జూచె నపుడు.. – 47

ఉ.
లోహ మదేదియో కొలిమి లోపల నుంచి దహించుచుండె – స్వ
స్నేహితుడైన కారణము చేత నిబద్ధతతో నొనర్చు – రా
త్రాహములున్ ప్రయోగ మభిరాముడు కాంచన సాధనార్థమై!
మోహితుడైన వేమనయె ముందర సుందర స్వప్నమున్ గనున్! – 48

చం.
తన దరి జేరి కూర్చొని, పదార్థము లందిడుచుండె వేమనే!
విను – ఘన విద్యయౌ – “పరుసవేది”ని గూర్చి సుతర్క మాడెడిన్!
మును నెవరున్ తలంచని యపూర్వ మహోన్నత కార్య మద్ది! ఆ
పని విజయంబు నొంద, భువివాసుల కోరిక లెల్ల తీరెడిన్! – 49

కం.
కరిగిన లోహమున గలిపె
మరిగించి రసాయనమ్ము; మలినమ్మెల్లన్
తొరగన్ వడగట్టి, యపుడు
స్థిరముగ నా ద్రవము నెండజేసియు జూచెన్! – 50

ఆ.వె.
స్వర్ణ వర్ణ మలరు – సాగిపోవు నిటులె;
గట్టి బడిన యెడల – కాంతి తగ్గు!
భార, సాంద్రతలను పరిపుష్ట మొనరించు
శ్రేష్ఠ యత్నములను జేసి రెన్నొ! – 51

కం.
నడి రాతిరియై – నాటికి
పొడిగింపక స్వస్తి జెప్పి, పొరలిరి నిదురన్!
కడ కా రాతిరి వేమన
పడుకొనె చెలు నింట – చిన్ని పానుపు పైనే! – 52

కం.
పడుకొని పడుకొనని యటుల
పడుకొను వేమనకు నిద్ర పట్టదు సరిగాన్!
ఎడనెడ మేల్కొని యాతడు
విడమరచి తలంచు “స్పర్శవేధి” విషయముల్! – 53

తే.గీ.
పలవరించును – వగలాడి వలపు గూర్చి,
వెలది యాశించెడి నగల విలువ గూర్చి,
పలు విధంబుల యత్నించు పసిడి గూర్చి –
తేల దెటు కెంత నిదురలో!.. తెల్లవారె!! – 54

కం.
వెడలు నిక గృహము నేగగ –
వెడలగ దోచును మనమున విశ్వద కడకున్ –
వెడలిన యవమానపరచు!
తడబడు నడుగులు పడె నిక తన గృహమునకే! – 55

ఇంద్రవ్రజము.
స్వీయంబునౌ గేహము జేరి కాంచన్ –
న్యాయంపు పత్రంబుల నన్న జూచున్!
శ్రేయంబుకై రాణియె సేయు పూజల్!
హాయిన్ పరుండెన్ చిటియమ్మ లోనన్! – 56

సీ.
చిన్నారి జ్యోతికి చెంత జేరి యతడు
అల్లారుముద్దుగా నలర జేసి,
ముద్దుముచ్చట్లతో మురిపించి, తనతోడ –
ప్రొద్దు కృత్యాలను పూర్తి జేసి,
వడివడిగా వెళ్ళి వదినమ్మ కడకేగి,
చేత ప్రసాదాల స్వీకరించి,
అన్నయ్య, వదినతో నాహారమును గ్రోలి,
ఫలరసాలను ద్రావి పరవశించి,

తే.గీ.
అగ్రజుండు కార్యమ్ముపై నరుగ వెలికి –
వదిన గృహములో పనులెల్ల పాటి గొనగ –
తాను చిట్టితల్లికి తోడుగాను నిలిచి
ఆట పాటలందున తేలియాడ సాగె! – 57

వ.
కొంత సమయము పిదప వేమన చెంత కరిగి వదిన యిట్లు వివరించె. – 58

మ.
వరలక్ష్మీ వ్రత పర్వ మింక త్వరలో వచ్చున్ గదా నాయనా!
సిరికిన్ ముందర బెట్టి నాదు నగలన్, చేయన్ వలెన్ పూజలన్!
మరి యా భూషల స్వర్ణకారునికి పంపన్ జూచుచుంటిన్ సుమా!
త్వరగా చేకొనిపోవుమా మెరుగులన్ పట్టింపగా వానికిన్! – 59

ఆ.వె.
మేని పై ధరించు మేటి నగల నెల్ల
తీసి యుంచినాను – తీసుకొనుడు!
సత్వరమ్మె పనిని సంపూర్తి గావించి
పట్టుకొ నిక తెమ్ము భద్రముగను! – 60

(సశేషం)

Exit mobile version