చిరునవ్వు.. స్వభావం

[వెంకట్ మంత్రిప్రగడ గారు రచించిన ‘చిరునవ్వు.. స్వభావం’ అనే కథని పాఠకులకు అందిస్తున్నాము.]

అర్జున్ మీరాను మొదటిసారి చూసినప్పుడు అతను గమనించింది ఆమె అందం కాదు. ఆమె నవ్వు. అది పెద్దగా పగలబడి నవ్వడం కాదు; మెల్లగా విరిసే నవ్వు. ఆ నవ్వులో ఒక ప్రశాంతత ఉండేది. ఒక మనిషి తనలోని తొందర, ఆందోళన అన్నీ కొద్దిసేపు పక్కన పెట్టి నవ్వినట్టుగా అనిపించేది. ఆ నవ్వు చూసినవాళ్లకు “ఈ అమ్మాయి జీవితాన్ని చాలా భారంగా తీసుకోదు” అనిపించేది. హైదరాబాద్‌లో జరిగిన ఒక కార్పొరేట్ ట్రైనింగ్ కార్యక్రమంలో ఆ పరిచయం మొదలైంది. ఒక పెద్ద కాన్ఫరెన్స్ హాల్‌లో ముప్పైమంది ఉద్యోగులు కూర్చున్నారు. ట్రైనర్ పవర్‌పాయింట్ స్లైడ్లు చూపిస్తూ మాట్లాడుతున్నాడు. చాలామంది మొబైల్ ఫోన్లలో మునిగిపోయి ఉన్నారు. కొందరు నిద్రతో పోరాడుతున్నారు. అర్జున్ కూడా మొదట అలానే కూర్చున్నాడు. అప్పుడే ఒక స్వరం వినిపించింది. “సర్.. ఒక చిన్న సందేహం.” అర్జున్ తలెత్తి చూసాడు. మీరా నిలబడి ఉంది. ఆమె అడిగిన ప్రశ్న పెద్దది కాదు. కానీ అడిగిన తీరు మాత్రం నిజమైన ఆసక్తిని చూపించింది. ట్రైనర్ సమాధానం చెప్పగానే ఆమె మెల్లగా తల ఊపి నవ్వింది. ఆ నవ్వే అర్జున్ దృష్టిని ఆకర్షించింది.

టీ బ్రేక్ సమయంలో కాఫీ మెషీన్ దగ్గర ఇద్దరూ ఎదురుపడ్డారు. అర్జున్ ముందుగా మాట మొదలుపెట్టాడు. “మీ ప్రశ్నలు బాగుంటాయి.” మీరా కొంచెం ఆశ్చర్యంగా చూసి నవ్వింది.

“మీరు గమనించారు అంటే మీరు కూడా విన్నట్టే,” అంది.

అర్జున్ నవ్వుతూ, “వినడమే నా పని,” అన్నాడు.

“ఈ రోజుల్లో వినేవాళ్లు చాలా అరుదు,” అని మీరా చెప్పింది.

ఆ చిన్న సంభాషణలోనే ఒక సహజమైన పరిచయం మొదలైంది. ఆ మూడు రోజుల ట్రైనింగ్‌లో వాళ్లు పలుమార్లు మాట్లాడారు. లంచ్ సమయంలో, హాల్ బయట చిన్న నడకలో, సెషన్ మొదలయ్యే వరకు ఎదురుచూస్తున్నప్పుడు. మీరా మాట్లాడే విషయాలు కూడా కొంచెం భిన్నంగా ఉండేవి. ఒకసారి టీ కలుపుకుంటూ ఆమె అంది, “మనుషులు ఎక్కువగా తమ వ్యక్తిత్వంతోనే జీవిస్తారు.”

అర్జున్ అర్థం కాలేదన్నట్లు చూసాడు. “అంటే?” అని అడిగాడు.

మీరా నవ్వింది. “మన నవ్వు, మాట, మనం ప్రపంచానికి చూపించే రూపం – అవి వ్యక్తిత్వం. కానీ మనిషి నిజంగా ఎవరో తెలుస్తుంది కష్టం వచ్చినప్పుడు,” అంది.

అర్జున్ నవ్వుతూ, “చాలా తాత్వికంగా ఉంది,” అన్నాడు. “తాత్వికం కాదు.. గమనిక,” అని మీరా మెల్లగా చెప్పింది.

ట్రైనింగ్ ముగిసింది. కానీ సంభాషణలు ముగియలేదు. ఫోన్ కాల్స్ మొదలయ్యాయి. మీరాకు మంచి హాస్యస్పృహ ఉంది. ఆమె ఆఫీసులో జరిగే చిన్న సంఘటనలు, సహచరుల వింత అలవాట్లు అన్నీ సరదాగా చెప్పేది. అర్జున్ పని ఒత్తిడితో అలసిపోయినప్పుడు ఆమెతో మాట్లాడితే మనసు తేలికగా మారేది. ఒకసారి మీరా అంది, “నువ్వు చాలా ఎక్కువగా ఆలోచిస్తావు.”

అర్జున్ నవ్వుతూ, “అదే నా సమస్య,” అన్నాడు.

“సమస్య కాదు.. అలవాటు,” అంది ఆమె.

అర్జున్ అడిగాడు, “మరి నువ్వు?” మీరా నవ్వింది. “నేను అంతగా ఆలోచించను. ఎక్కువగా ఆలోచిస్తే జీవితం కాస్త భారంగా అనిపిస్తుంది.” ఆ మాటలు అర్జున్‌కు నచ్చాయి. ఆ రోజుల్లో వాళ్ల సంభాషణలు చాలా సాధారణమైనవే అయినా వాటిలో ఒక స్నేహపూర్వకమైన ఆత్మీయత ఉండేది.

కొన్ని నెలలు గడిచాయి. ఒక రోజు అర్జున్ తన స్నేహితుడు రాఘవ్‌తో మాట్లాడుతున్నాడు. “మీరా మంచి జీవిత భాగస్వామి అవుతుందని అనిపిస్తోంది,” అన్నాడు.

రాఘవ్ నవ్వాడు. “అవుతుందా.. లేక నీకు అలా అనిపిస్తోందా?” అన్నాడు.

అర్జున్ ఆశ్చర్యపోయాడు. “అంటే?” అడిగాడు.

రాఘవ్ మెల్లగా అన్నాడు. “ప్రేమలో ఉన్నప్పుడు మనం చూసేది వ్యక్తిత్వం మాత్రమే.” అర్జున్ నవ్వుతూ, “నీ తత్వం మొదలైంది,” అన్నాడు. రాఘవ్ కూడా నవ్వాడు. “తత్వం కాదు.. అనుభవం,” అన్నాడు.

కొద్ది రోజుల తర్వాత అర్జున్ మీరాకు తన మనసులోని మాట చెప్పాడు. ఒక ప్రశాంతమైన కేఫ్‌లో ఇద్దరూ కూర్చున్నారు. అర్జున్ పెళ్లి గురించి చెప్పినప్పుడు మీరా కొద్దిసేపు నిశ్శబ్దంగా అతన్ని చూసింది. “అర్జున్.. ఒక ప్రశ్న అడగనా?” అంది.

“అడుగు,” అన్నాడు. “నువ్వు నన్ను నిజంగా తెలుసుకున్నావా?”

అర్జున్ నవ్వాడు. “తెలుసుకున్నాననుకుంటున్నాను.”

మీరా మెల్లగా తల ఊపింది. “నువ్వు చూసింది నా వ్యక్తిత్వం మాత్రమే.” అర్జున్ ఆశ్చర్యపోయాడు. మీరా వివరించింది. “మనిషి నవ్వు, మాట, అలవాట్లు – ఇవి వ్యక్తిత్వం. కానీ మన నిజమైన స్వభావం మాత్రం కష్టకాలంలో బయటపడుతుంది.”

అర్జున్ ఆమె చేతిని పట్టుకుని, “అది కూడా నేర్చుకుంటాను,” అన్నాడు. మీరా చిరునవ్వు నవ్వి చివరికి అంగీకరించింది.

పెళ్లి జరిగింది. మొదటి సంవత్సరం ఆనందంగా గడిచింది. సినిమాలు, ప్రయాణాలు, చిన్న చిన్న వంటలు – జీవితం స్నేహపూర్వకంగా సాగింది. ఒకసారి అర్జున్ తల్లి వాళ్ల ఇంటికి వచ్చింది. మీరా చాలా జాగ్రత్తగా అన్నీ చూసుకుంది. అత్తగారు వెళ్లేటప్పుడు మీరాను చూసి అంది, “అమ్మా.. నువ్వు చాలా ఓపికగా ఉంటావు.” మీరా నవ్వింది. “ఇప్పుడు కనిపిస్తుంది అత్తగారు,” అంది. అర్జున్ ఆ మాటను పెద్దగా పట్టించుకోలేదు. కానీ కాలం గడిచేకొద్దీ ఆ మాట అర్థమైంది.

అర్జున్‌కు ఒక చిన్న అలవాటు ఉంది. వాడిన వస్తువులు ఎక్కడ పడితే అక్కడ వదిలేయడం. ఒక రోజు మీరా అడిగింది. “ఈ కాఫీ కప్పు ఎవరు పెట్టారు?”

అర్జున్ నవ్వుతూ, “నేనే,” అన్నాడు.

“అయితే కిచెన్‌లో పెట్టాలి కదా?” అంది.

“ఇప్పుడే పెడతాను,” అన్నాడు.

కానీ అలవాటు అలాగే కొనసాగింది. ఒక రోజు మీరా మెల్లగా అంది, “అర్జున్.. ఒక పని పూర్తిగా చేయడం అలవాటు కావాలి.”

అర్జున్ నవ్వుతూ, “నువ్వు చాలా సీరియస్‌గా తీసుకుంటున్నావు,” అన్నాడు. మీరా సమాధానం సాదాసీదాగా ఉన్నా లోతుగా ఉంది. “ఇది సీరియస్ విషయం కాదు. కానీ అలవాటు విషయం.”

అంతలో అర్జున్ ఉద్యోగంలో ఒక సంక్షోభం వచ్చింది. కంపెనీలో మార్పులు జరిగి అతని భవిష్యత్తు అనిశ్చితంగా మారింది. అర్జున్ మౌనంగా మారిపోయాడు. ఒక రోజు మీరా నేరుగా అంది, “ఇలా కూర్చొని బాధపడితే సమస్య పోదు.”

అర్జున్ అన్నాడు, “నేను ఆలోచిస్తున్నాను.”

మీరా తల ఊపింది. “కాదు.. భయపడుతున్నావు.” ఆ మాటలు అతనికి కాస్త గుచ్చుకున్నాయి. కానీ అదే సమయంలో అతను ఒక విషయం గమనించాడు – మీరాలో ఒక దృఢత్వం ఉంది. అతను ముందెప్పుడూ చూడని బలం.

కొన్ని రోజుల తర్వాత అర్జున్ తన తండ్రిని కలిసాడు. విషయం చెప్పాడు. తండ్రి నవ్వుతూ అన్నాడు, “నీ భార్య చెప్పిందే నిజం.” అర్జున్ ఆశ్చర్యపోయాడు. “ఎందుకు?” అన్నాడు. తండ్రి మెల్లగా అన్నాడు, “కష్టం వచ్చినప్పుడు ఎవరు ఎలా స్పందిస్తారో అదే వారి స్వభావం.”

ఒక రోజు మార్కెట్‌కు వెళ్లినప్పుడు ఒక వృద్ధుడు జారిపడిపోయాడు. చుట్టూ ఉన్నవాళ్లు చూసి వెళ్లిపోయారు. మీరా వెంటనే అతన్ని లేపి పక్కన కూర్చోబెట్టింది. నీళ్లు ఇచ్చింది. అర్జున్ ఆశ్చర్యంగా చూసాడు. తిరిగి వస్తూ అడిగాడు, “నువ్వు అంత త్వరగా ఎలా స్పందించావు?” మీరా నవ్వింది. “అది ఆలోచించే విషయం కాదు. అది మనసు చేసే పని.”

సంవత్సరాలు గడిచాయి. వాళ్లకి ఒక కూతురు పుట్టింది. జీవితం కొంచెం నెమ్మదిగా మారింది. ఒక రోజు కూతురు అడిగింది. “నాన్నా.. మీరు అమ్మను ఎందుకు పెళ్లి చేసుకున్నారు?”

అర్జున్ నవ్వాడు. “ఆమె నవ్వు నచ్చింది,” అన్నాడు.

మీరా నవ్వింది. “అంతేనా?” అంది. అర్జున్ కొద్దిసేపు ఆలోచించాడు. “ముందు నవ్వు నచ్చింది. తర్వాత స్వభావం నచ్చింది,” అన్నాడు.

ఒక శీతాకాల సాయంత్రం ఇద్దరూ బాల్కనీలో కూర్చున్నారు. నగర దీపాలు మెరుస్తున్నాయి. అర్జున్ మెల్లగా అన్నాడు, “నువ్వు అప్పట్లో చెప్పింది నిజమే.”

మీరా అడిగింది, “ఏది?”

అర్జున్ అన్నాడు, “ప్రేమలో ఉన్నప్పుడు మనం వ్యక్తిత్వాన్ని చూస్తాం.”

మీరా నవ్వింది. “ఇప్పుడు?” అంది.

అర్జున్ మెల్లగా అన్నాడు, “ఇప్పుడు నీ స్వభావాన్ని గౌరవిస్తున్నాను.”

ఆ రాత్రి అర్జున్ ఒక విషయం గ్రహించాడు. మనిషి ప్రేమలో పడేది ఒక చిరునవ్వుతో. కానీ జీవితం గడిపేది ఒక మనసుతో. చిరునవ్వు ఆకర్షిస్తుంది. కానీ స్వభావమే నిలబెడుతుంది. బహుశా వివాహం అనే బంధం యొక్క అసలు సత్యం ఇదే. మనిషి ప్రేమలో పడేది వ్యక్తిత్వంతో. కానీ జీవితమంతా జీవించేది స్వభావంతోనే.